تأکید یک پژوهشگر ارتباطات بر مرزبندی میان نقد مسئولانه و روایت‌های مخرب

امین طیب‌طاهر  با بیان اینکه جنگ وضعیت عادی نیست و در چنین شرایطی، اولویت نخست رسانه‌ها باید حفظ منافع ملی و امنیت مردم باشد، اظهار کرد: در فضای جنگی، رقابت‌های جناحی و رسانه‌ای جایگاهی ندارد و هرگونه موضع‌گیری‌ای که به‌طور ناخواسته در راستای اهداف دشمن قرار گیرد، عملاً برخلاف منافع مردم عمل می‌کند.

مفهوم «روایت اقتدار»

به باور این پژوهشگر ارتباطات، روایت اقتدار به معنای نادیده‌گرفتن مشکلات نیست، بلکه به معنای ارائه تصویری متعادل از توان دفاعی کشور، همبستگی اجتماعی و کارآمدی ساختارها در کنار پذیرش صادقانه آسیب‌هاست. تمرکز صرف بر بحران‌ها و بازتولید روایت ضعف، رسانه را مستعد قرار گرفتن در مسیر جنگ روانی می‌کند.

طیب‌طاهر با اشاره به تجربه خود در شبکه‌های مختلف رسانه ملی، یادآور شد: صداوسیما در برخی بحران‌های گذشته دچار خطاهایی مانند تأخیر در اطلاع‌رسانی یا سکوت شده است، با این حال، نباید عملکرد این مجموعه را یکسره منفی ارزیابی کرد و می‌توان در همین چارچوب نیز نقد حرفه‌ای و مسئولانه ارائه داد. همچنین حضور چهره‌های منتقد اما دلسوز در برنامه‌های رسانه‌ای می‌تواند به تقویت گفتمان ملی کمک کند.

محتواسازی لحظه‌ای و سطحی؛ چالش رسانه‌ها

طیب‌طاهر یکی از چالش‌های جدی رسانه‌های امروز را گرایش به محتواسازی لحظه‌ای و سطحی دانست و افزود: محتوایی که به‌جای پاسخ به نیاز مخاطب واقعی، بیشتر برای «ربات‌های سیگنال‌زن تلگرامی» تولید می‌شود. همچنین تکیه بر تیترهای پی‌درپی و هشدارهای بدون تحلیل، سطح روزنامه‌نگاری را پایین می‌آورد و زمان مخاطب را هدر می‌دهد.

وی بر این باور است که نقد مشروع باید از موضع دلسوزی و در جهت اصلاح باشد و همراه با ارائه راه‌حل در چارچوب منافع ملی بیان شود. در مقابل، بازتولید روایت‌هایی که هدفشان ایجاد گسست در جامعه و تضعیف انسجام است، از مسیر نقد خارج می‌شود و می‌تواند فضای رسانه‌ای کشور را آسیب‌پذیر کند.

طیب‌طاهر با بیان اینکه روزنامه‌نگاران در شرایط جنگی باید از اولویت دادن به کلیک، بازدید و برند شخصی عبور کنند، تأکید کرد: لحظات حساس تاریخ نیازمند رفتار اخلاقی و مسئولانه است و مردم و آیندگان قضاوت خواهند کرد که چه کسانی در لحظه ضروری، جانب منافع ملی را حفظ کرده‌اند.