منوچهر محمدی:
قصد دشمن از بین بردن موجودیت ایران است
منوچهر محمدی، تهیهکننده شناختهشده و فعال سینما، میگوید در این روزهای جنگ نگرانی خاصی ندارد و امیدوار است خیلی زود با پیروزی این جنگ را پشت سر بگذاریم.
منوچهر محمدی علاوه بر تهیهکنندگی فیلمهایی مثل حوض نقاشی، میهمان داریم، اکسیدان و طلا و مس در وزارت ارشاد هم نقش مدیریتی داشته است. او معتقد است این که مردم در شرایط جنگی نه به فروشگاهها هجوم بردهاند و نه از کشور فرار کردهاند، پدیدهای استثنایی است که باید بعدها باید مورد بررسی جامعه شناسان قرار بگیرد. با او در باره شرایط این روزها و وضعیت سینما صحبت کردیم:
در این روزهای خاص چه حسهایی را تجربه میکنید؟ چه فکری میکنید؟
آنچه مشخص است این است که تجاوزی به کشور ما صورت گرفته و مشخص است قصدش نابودی ایران بوده است. این شعار خوشخیالانهای که ترامپ روز اول مطرح کرد و میگفت برای نجات مردم و حمایت از آنها حمله کرده، با عملکردی که الان از خودش نشان میدهد، هیچ سنخیتی ندارد. از بین بردن بیمارستانها، مدارس، دانشگاهها، آثار تاریخی هیچکدام با شعاری که میداد، همخوانی ندارد. همینطور حمله به مناطق مسکونی و از بین بردن مردم بی گناه. این حرفهای چند روز اخیرش و تهدید به حمله به زیرساختها هم به نظرم اوج یک جور وحشیگری مدرن است. به نظرم یک عصبیت فروخورده است که سر باز کرده و تمام نهادهای بینالمللی هم که ظاهرا کارشان این است که حداقل ابراز تأسف و نگرانی کنند، هم دچار خفقان تاریخی شدهاند و سکوت کرده اند. اتفاقی هم که از این طرف در ایران در حال جریان است، اوج شکوه و اقتدار است. من فکر میکنم حضور سی و چند روزه مردم در خیابانها در تاریخ ثبت خواهد شد. معمولا در کشورهایی که از این دست اتفاقهای به شدت تلخ و بیرحمانه و کشتار بیحساب و کتاب اتفاق میافتد، موج عظیمی از مهاجرت شکل میگیرد. نمونه آخرش سوریه است که دیدیم که بعد از اتفاقاتی که در آنجا رخ داد، بخش زیادی از مردم به ترکیه و لبنان رفتند. ولی الان یک علامت سئوال جدی برای دنیا پیش آمده که چرا ایرانیان فرار نمیکنند؟ نه تنها در کشورشان ماندهاند، بلکه هر شب در خیابان بودهاند. به عنوان یک عضو کوچک در این چند شب که در خیابان حضور داشتهام، دیدهام شب به شب تعداد آدمها با گرایشات و دیدگاههای مختلف بیشتر میشود. به نظرم یک اجماع ملی شکل گرفته و آن این است که مردم احساس کردهاند، قصد دشمن از بین بردن موجودیت ایران است. بچههای نیروهای مسلح هم با هوشیاری کارستانی انجام داده اند. امیدواری این است که هرچه زودتر این قائله را با پیروزی به سرانجام برسانیم.
مهمترین چیزی که نگرانش هستید، چیست؟
نمیخواهم خوش خیال باشم، ولی واقعا نگران چیزی نیستم. هر انسانی مجموعه نگرانیهایی دارد و در شرایط بحرانی این نگرانیها به نسبت آدمها فرق میکند. یکی از ترسها نگرانی از گرسنگی و قحطی است. ولی الان میبینیم تقریبا از این نظر چیزی با زمان قبل از جنگ تفاوت نکرده است. به گمانم این پدیده عجیب است. معمولا در این مواقع کمبودهایی به وجود میآید و مردم واکنشهای غیرارادی دارند. اما در اینجا شاید فقط در چند ساعت اول پمپ بنزینها شلوغ شد که طبیعی هم هست.
در مورد وضعیت آسیب دیده سینما چه نظری دارید؟ سینما از دی ماه هم وضعیت خوبی نداشت و حالا هم یک اکران نوروزی شکست خورده داشته است.
من در دو پردیس سینمایی در تهران سهم اندکی دارم. عملا از دهم اسفند این پردیسها تعطیل شد و تا حالا هم تعطیل است. به هر صورت همانطور که شهربازی و مدرسه در روزهای جنگ تعطیل میشود، سینما و تئاتر هم تعطیل میشود یا کم رونق میشود. باید بپذیریم ذهن همه از مسئولین تا هنرمندان و بقیه مردم درگیر این جنگ است. فراغت ذهنی برای رفتن به سینما و تماشای فیلم نیست. هرچند با ابزارهای جدید مردم در خانه هم میتوانند فیلم ببینند.
فکر میکنید بعدها در باره این روزها فیلمی کار کنید؟
به طور جدی هم پیشنهاد شده و هم دارم فکر میکنم. ایدههایی در ذهنم هست ولی کار هنر با کار رسانه تفاوت دارد. رسانه باید در لحظه کار کند. ولی کار هنری احتیاج دارد که شما فاصلهای با واقعیت جاری بگیرید تا بتوانید وجوه دراماتیک ماجرا را پیدا کنید. در زمان جنگ ایران و عراق هم آنچه بیشتر برونداد داشت، شعر بود. چه در مداحیها و چه در اشکال دیگر. با فاصله و بعد از جنگ آثاری سینمایی تولید شد که ماندگار هستند. الان هم دوستان هنرمندی که در زمینه موسیقی کار میکنند، بسیار خوب عمل کرده اند. دوستان هنرمند سینمایی هم به فکر هستند و حتما چیزهایی مینویسند تا بعد یک خروجی هنرمندانه داشته باشد.
دیدگاه