مصائب سنگ قبر قبله عالم! ۴۰ نفر برای کامل شدن گور ناصرالدین‌شاه جان دادند
سرنا_ استاد حسین سنگ قبر را از یک تکه سنگ مرمر یکپارچه، تراشید. روی سنگ قبر، نقش برجسته حجاری شده ناصرالدین‌شاه با استادی تمام کنده شده بود. اما مشکل این بود که این سنگ یک تکه و چند تنی را قرار است چه کسی از یزد تا تهران ببرد! مقرر شد آن را روی الوار بگذارند و تا پایتخت هُل بدهند! به این ترتیب، سنگ قبر ناصرالدین‌شاه، مصیبتی شد و به جان مردم افتاد.
همان‌طور که اشاره کردم، شاه قاجار تنی سالم داشت و تازه می‌خواست پنجاهمین سال سلطنت خودش را جشن بگیرد که گلوله تپانچه میرزا رضا نگذاشت. سلامت جسمانی، باعث شده بود که شاه قاجار بی‌خیال ساختن آرامگاه و تدارک قبر مناسب باشد. به همین دلیل، وقتی خبر ترور او دربار را تکان داد، مسئله اصلی پیش آمده آن بود که شاه را کجا و با چه تشریفاتی دفن کنند؟ به همین دلیل، جنازه سلطان صاحبقران، یک سال در تکیه دولت نگهداری شد و سپس، آن را در شهر ری، جایی بین مزار حضرت عبدالعظیم و امامزاده حمزه، به خاک سپردند. در این مدت، درباریان بادمجان دور قاب چین، هر روز پیشنهاد دهان‌پرکنی به مظفرالدین شاه بیمار می‌دادند؛ تا این‌که در میان این پیشنهادها، حجاری پیکره ناصرالدین شاه روی سنگ قبرش، توجه شاه جدید را به خود جلب کرد و دستور داد که برای انجام آن اقدام کنند. مدتی به دنبال پیکرتراش زبده گشتند و در نهایت، استاد حسین حجار، برای این کار انتخاب شد. خواستند او را برای حجاری سنگ قبر به شهر ری بیاورند، اما خسّت شاه قاجار، باعث شد که تن به خرج و مخارج جانبی حجاری سنگ قبر پدرش ندهد. به همین دلیل از استاد خواستند که در همان شهر محل سکونتش، یعنی یزد، کار طراحی و حجاری را انجام دهد. استاد حسین هم بی‌خبر از همه جا و شاید با خبر و به اجبار! کار را در یزد آغاز کرد و سنگ‌قبری به غایت زیبا، با حاشیه مروارید، برای قرار دادن روی گور ناصرالدین‌شاه ساخت.
کی می‌رود این همه راه را؟!
اما این همه ماجرا نبود. استاد حسین سنگ قبر را از یک تکه سنگ مرمر یکپارچه، در ابعاد دو در یک و نیم متر، تراشید. روی سنگ قبر، نقش برجسته حجاری شده ناصرالدین‌شاه، با استادی تمام، کنده شده بود. استاد حسین، حتی نقش و نگار روی لباس‌های شاه را هم با ظرافت فراوان، روی سنگ کنده‌کاری کرد. دور تا دور سنگ هم، ۱۲ بیت شعر در رثای مرگ ناصرالدین شاه قاجار حجاری شد. اما در آن بین، هیچ کس به این فکر نمی‌کرد که حالا، این سنگ یک تکه و چند تنی را قرار است چه کسی از یزد تا تهران ببرد! خبر که به تهران رسید، مقرر شد آن را روی الوار بگذارند و تا پایتخت هُل بدهند! حکام ولایات و مردم بخت برگشته‌ای هم که خانه‌هایشان در مسیر عبور سنگ قبر قبله عالم بود، باید بیگاری می‌کردند و بار را به مقصد می‌رساندند. به این ترتیب، سنگ قبر ناصرالدین‌شاه، مصیبتی شد و به جان مردم افتاد.
در مسیر طولانی میان یزد و تهران، بارها اتفاق می‌افتاد که به دلیل شیب زمین، ده‌ها و بلکه صدها نفر را با ضرب و زور به کار می‌گرفتند تا سنگ از جایش تکان بخورد! بالاخره با هزار سلام و صلوات، سنگ به تهران رسید، اما حمل آن تا پایتخت، ۴۰ کشته روی دست مردم گذاشت! برخی از این اموات بدبخت، زیر بار سنگ کمر شکسته بودند و تعدادی هم، بر اثر عوارض ناشی از حمل آن، بدرود حیات گفتند.
عاقبت استاد حسین حجار
اما بخش جالب ماجرا، آخر و عاقبت حجار هنرمند یزدی بود؛ وقتی سنگ را روی قبر ناصرالدین‌شاه گذاشتند و کارهای نصب انجام گرفت؛ استاد حسین خوشحال و خندان به دیدن مظفرالدین‌شاه رفت تا با دریافت دستمزد چرب و شیرین، خستگی ناشی از این‌همه کار و بدبختی را از تن به در کند. ظاهراً دستمزد تعیین شده، حدود هزار تومان بود. استاد حجار پس از بار یافتن نزد شاه، تعظیمی کرد و منتظر ماند. مظفرالدین‌شاه، با چهره‌ای که بیشتر به میّت از گور گریخته می‌مانست، نگاهی به سر تا پای استاد حسین انداخت و گفت: هزار تومان زیاد است، صد تومان به او بدهید! انگار روی سر استاد سنگ تراش، آب سرد ریخته باشند! هاج و واج مانده بود که بخندد یا گریه کند؟ صد تومان مرحمتی را جلوی استاد انداختند و به بیرون هدایتش کردند! می‌گویند استاد حسین حجار، مدتی بعد، از غصه این بی‌عدالتی، بیمار شد و درگذشت. با مرگ استاد، غائله سنگ قبر قبله عالم هم، تمام شد!
منبع: خراسان
دیدگاه