معرفی برنده بوکر عربی ۲۰۲۶؛ جایزه برای دومین بار به الجزایر رفت

به نقل از نشنال، سعید خطیبی، رمان‌نویس الجزایری، برنده جایزه بین‌المللی داستان عربی ۲۰۲۶ برای کتاب «شنا کردن خلاف جهت جریان» شد.

خطیبی در مراسمی آنلاین جایزه ۵۰ هزار دلاری خود را دریافت کرد. این دومین بار است که خطیبی به مرحله نهایی این مسابقه می‌رسد. وی پیش از این با رمان «هیزم سارایوو» در سال ۲۰۲۰ به فهرست نهایی راه یافته بود. او همچنین پس از عبدالوهاب عیساوی، دومین نویسنده الجزایری است که این جایزه را از آن خود می‌کند. عیساوی جایزه سال ۲۰۲۰ را برای «دادگاه اسپارتان» دریافت کرده بود.

داستان کتاب «شنا کردن خلاف جهت جریان» در دهه ۱۹۹۰ در بوسعده اتفاق می‌افتد. داستان با متهم شدن عقیله تومی، چشم‌پزشکی محترم، به مسموم کردن همسرش که متخصص پزشکی قانونی بود، آغاز می‌شود. با بازجویی از عقیله، رمان به یک تحقیق تاریخی تبدیل می‌شود و نیم قرن از تاریخ الجزایر، از جنگ جهانی دوم تا جنگ استقلال و تا اوایل دهه ۱۹۹۰ را در بر می‌گیرد. محمد القاضی، منتقد تونسی و رئیس هیئت داوران امسال جایزه بوکر عربی، این کتاب را برای ایجاد تعادل بین گستره ادبی و روایت شفاف ستود و گفت: نویسنده با ایجاد تعادلی موفق بین یک طرح پیچیده و عمق تحلیل روانشناختی شخصیت‌ها، نفس خواننده را حبس می‌کند.

وی افزود: این رمان صرفاً به ارائه موضوع نمی‌پردازد؛ بلکه به بحث‌های انتقادی هم توجه دارد و خود را به توصیف گذشته محدود نمی‌کند؛ بلکه خطوط کلی آینده را نیز ترسیم می‌کند. در ویدئویی که پس از اعلام خبر و معرفی برنده منتشر شد.

خطیبی درباره اهداف انسان‌گرایانه رمان و روند نگارش خود صحبت کرد و گفت: ادبیات مسیری است که از طریق آن انسانیت خود را بازیابی می‌کنیم. ادبیات باعث می‌شود انسان با خود و دیگران آشتی کند.

وی این رمان را رمانی درباره زنان خواند و افزود: محوریت روایت، یا محوریت نوشتن، یا محوریت داستان‌سرایی برای من، با یک زن آغاز می‌شود و با یک زن پایان می‌یابد.

خطیبی، متولد ۱۹۸۴ در بوسعده، رمان‌نویس و روزنامه‌نگاری است که در الجزایر و فرانسه تحصیل کرده است. رمان قبلی او با عنوان «چهل سال در انتظار ایزابل» در سال ۲۰۱۷ برنده جایزه کاتارا شد، در حالی که «پایان صحرا» در سال ۲۰۲۳ برنده جایزه کتاب شیخ زاید در بخش نویسندگان جوان شد.

رمان جدید او توسط انتشارات هاچت آنتوان/نوفال منتشر شده و خطیبی در حالی برنده این جایزه شده که بیشتر کتاب‌هایش با ترجمه به زبان انگلیسی، به دست خوانندگان انگلیسی زبان می‌رسد. آخرین رمان ترجمه شده او «پایان صحرا»، در ماه فوریه منتشر شد و «هیزم سارایوو»، توسط پل استارکی ترجمه و توسط انتشارات بانیپال در سال ۲۰۲۱ منتشر شده است. خطیبی از بین فهرست نهایی و در حالی انتخاب شد که دیگر رقبای او شامل «ابری بالای سرم» اثر دعا ابراهیم، «رویای خواب نیمروز» اثر امین زائویی، «منشأ انواع» اثر احمد عبدالطیف، «غیبت مای» اثر نجوا برکات و «پیشگو» اثر ضیا جبیلی بود. به همه رمان‌های فهرست نهایی ۱۰ هزار دلار جایزه اهدا شد.