قوانین بازدارنده برای حفاظت از آثار تاریخی در مجامع بین‌المللی تصویب شود

جلیل گلشن بافقی با اشاره به حفاظت از آثار تاریخی و فرهنگی در برابر تخریب و حملات نظامی اظهار کرد: کشورها در زمان جنگ براساس کنوانسیون لاهه ۱۹۵۴ و کنوانسیون ۱۹۷۲ نباید به اموال و میراث‌فرهنگی و طبیعی جهان حمله کنند. با گذشت ۷۰ سال از تصویب این قانون در جنگ‌های مختلف، این قوانین به طور موثر اجرا نشده‌ و آثار تاریخی آسیب دیده‌ است.

وی تصریح کرد: نیاز است سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) با همکاری ایکوم قانونی تصویب کنند که از حالت توصیه‌ای خارج و به طور عملیاتی به محافظت از آثار تاریخی بپردازد. در این قانون باید کشورهایی که به آثار تاریخی آسیب می‌زنند مجازات کنند.

این کارشناس و چهره ماندگار میراث فرهنگی تاکید کرد: نابودی آثار تاریخی باید به عنوان جنایت علیه بشریت تلقی شود و افرادی که دستور تخریب این آثار را می‌دهند، مجازات شوند.

گلشن بافقی با ابراز تاسف از حمله ائتلاف اسرائیل و آمریکا به میدان ارگ در حریم (بافر زون) که ترکش‌ها و موج انفجار آن باعث آسیب گسترده به کاخ تاریخی گلستان شده است، گفت: آسیب به این کاخ که در فهرست آثار یونسکو نیز به ثبت رسیده است نه تنها به تاریخ و فرهنگ کشور ضربه می‌زند، بلکه به هویت ملی ما نیز آسیب می‌رساند.

وی در پاسخ به این پرسش که آیا یونسکو برای بازسازی آثار تاریخی که در جنگ تخریب یا آسیب دیده‌اند به کشورها کمک می‌کند، توضیح داد: وقتی اثری در یونسکو به ثبت می‌رسد همه مردم در جهان در قبال حفاظت از آنها مسئول هستند. سازمان یونسکو برای حفاظت از آثار یک صندوق ایجاد کرده و اگر کشوری امکان مرمت اثری را نداشته باشد از طریق آن به کشورها کمک مالی می‌کند.

 

ایجاد مخازن استاندارد و امن برای آثار تاریخی

کارشناس و چهره ماندگار میراث فرهنگی گفت: برای حفاظت از آثار تاریخی منقول و غیرمنقول باید مخازن استاندارد و امنی در شهرهای مختلف ساخته شود.

گلشن بافقی افزود: آثار به دو دسته عالی و معدنی تقسیم می‌شوند، شرایط نگهداری آنها متفاوت است و مخازن باید براساس شرایط آثار استاندارد باشد.

وی با بیان اینکه آثار تاریخی در زمان جنگ به مخازن منتقل می‌شود، اظهارداشت: در جنگ عراق علیه ایران هم برخی از آثار تاریخی آسیب وارد شد. بعد از جنگ در برخی از شهرها برای آثار مخازن امن ساخته شد. باید برای شهرهایی که مخازن امن وجود ندارد هم مخزن ساخته شود تا همه آثار منقول در امنیت باقی بمانند.

کارشناس میراث فرهنگی در پاسخ به سوال دیگری مبنی بر اینکه آیا مخازن آثار منقول از استانداردهای لازم برخوردار هستند، افزود: از شرایط مخازن‌ها اطلاعی ندارم این موضوع را باید ار متولیان امر جویا شوید.

گلشن بافقی خاطرنشان کرد: حفاظت از آثار تاریخی و فرهنگی مسئولیتی جهانی است که نیاز به همکاری بین‌المللی دارد. با تصویب قوانین بازدارنده و ایجاد سازوکارهای حمایتی، می‌توانیم از میراث فرهنگی خود در برابر تهدیدات جنگی محافظت کنیم. این اقدامات نه تنها به حفظ تاریخ و فرهنگ کمک می‌کند، بلکه نسل‌های آینده را نیز از این میراث بهره‌مند می‌سازد.

کاخ گلستان در سال ۲۰۱۳ میلادی در فهرست میراث جهانی یونسکو به ثبت رسید، براساس ضوابط بین‌المللی، به‌ ویژه کنوانسیون ۱۹۵۴ لاهه درباره حمایت از اموال فرهنگی در زمان مخاصمات مسلحانه، باید از هر گونه حمله و آسیب مصون بماند.

این مجموعه پس از حملات و انفجارهای اخیر نیروهای صهیونیستی آمریکایی علیه کشورمان، دچار خسارت‌های گسترده‌ای از جمله تخریب پنجره‌ها، اُرسی‌ها، گره‌چینی‌ها و آسیب به تالار آینه شده و بی‌نظیرترین ارسی‌ها در پشت تخت ناصرالدین شاه قرار داشت که در حمله رژیم صهیونیستی آمریکایی ۸۰ درصد آنها از بین رفته است.