رکود کم سابقه بازار صنایع دستی اصفهان

اصفهان، شهری که ۱۹۶ رشته صنایع دستی آن ثبت جهانی شده و یک سوم کل صنایع دستی جهان را در خود جای داده است و به‌عنوان یکی از مهم‌ترین مراکز تولید و عرضه صنایع‌دستی در ایران شناخته می‌شود، همواره در ایام نوروز از رونق بازار گردشگری و حضور گسترده مسافران بهره‌مند بوده است.

این رونق سالانه نقش مهمی در تأمین معیشت هزاران هنرمند و فعال صنایع‌دستی در این شهر دارد.

با این حال نوروز امسال در شرایطی فرا رسید که تحولات اخیر و کاهش سفرهای گردشگری، بازار صنایع‌دستی نصف‌جهان را با رکود مواجه کرد و بسیاری از هنرمندان را در برابر یکی از دشوارترین دوره‌های کاری خود قرار داد.

در ماه های اواخر سال ۱۴۰۴ پیش از تحولات اخیر و آغاز جنگ، مسئولان استان اصفهان از برنامه‌ریزی برای رونق گردشگری در ایام نوروز خبر داده بودند.

مهدی جمالی‌نژاد استاندار اصفهان در نشست میز گردشگری استان با تأکید بر اهمیت جذب گردشگران نوروزی گفته بود: برنامه‌های متنوعی برای معرفی ظرفیت‌های تاریخی و فرهنگی استان تدارک دیده شده تا مسافران نوروزی تجربه‌ای متفاوت از سفر به اصفهان داشته باشند.

وی همچنین از طراحی بسته‌های تشویقی برای رونق گردشگری خبر داده و یکی از این برنامه‌ها را هم راه‌اندازی «کارت خرید اعتباری گردشگری» با سقف ۵۰ میلیون تومان اعلام کرده بود تا گردشگران بتوانند از خدمات گردشگری استان استفاده کنند.

استاندار اصفهان همچنین بر تداوم طرح «نصف جهان با نصف بها» تأکید و ابراز امیدواری کرده بود که این طرح بتواند به افزایش سفرها و رونق گردشگری در استان کمک کند.

در همین راستا، امیر کرم‌زاده مدیرکل میراث‌فرهنگی، گردشگری و صنایع‌دستی استان اصفهان نیز اعلام کرده بود که بناهای تاریخی استان در ایام نوروز پذیرای گردشگران خواهند بود.

وی با اشاره به مصوبات ستاد خدمات سفر گفت: تمامی بناهای تاریخی در سطح استان برای بازدید گردشگران فعال هستند، هرچند برخی موزه‌ها به دلیل آسیب‌های وارده تعطیل خواهند بود.

در حالی که این برنامه‌ریزی‌ها برای رونق سفرهای نوروزی انجام شده بود، حملات دشمن از ۹ اسفند در پایتخت و برخی شهرهای کشور از جمله اصفهان آغاز شد و این استان پس از تهران بیشترین حجم حملات را تجربه کرد.

در جریان این حملات، ده‌ها نفر در استان اصفهان به شهادت رسیدند، کاخ چهلستون ومیدان نقش جهان آسیب دید و شهر اصفهان در روز ۱۸ اسفند نیز شاهد حملات متعددی بود که طی آن ساختمان استانداری اصفهان هدف قرار گرفت و موج انفجارها به بخش‌هایی از بافت تاریخی شهر آسیب وارد کرد.

در این میان باغ‌موزه چهلستون که در فهرست آثار جهانی یونسکو ثبت شده است نیز از موج انفجارها آسیب دید و بخش‌هایی از تزئینات، اتاق‌های نقاشی و درها و پنجره‌های آن دچار خسارت شد.

همچنین مجموعه دولتخانه صفوی شامل تالار تیموری، عمارت جبه‌خانه (موزه هنرهای معاصر)، عمارت رکیب‌خانه (موزه هنرهای تزئینی)، تالار اشرف و کاخ‌موزه چهلستون نیز از آسیب‌های ناشی از موج انفجارها بی‌نصیب نماندند.

حالا و در چنین شرایطی، فعالان حوزه صنایع‌دستی هم از رکود محسوس بازار و کاهش فروش خبر می‌دهند.

 خطر «سونامی ورشکستگی» در راه است

رئیس اتحادیه صنایع‌دستی اصفهان با اشاره به رکود بی‌سابقه بازار این حوزه گفت: گردشگری وصنایع دستی ارتباط تنگاتنگی باهم دارند و همزمان با کاهش گردشگران، ضعف قدرت خرید مردم و شرایط جنگی، فروش صنایع‌دستی در اصفهان تقریباً متوقف شده و در صورت تداوم این وضعیت، فعالان این حوزه با «سونامی ورشکستگی» روبه‌رو خواهند شد.

مجدالدین تاج  با اشاره به وضعیت بازار صنایع‌دستی در ایام نوروز اظهار کرد: در شرایطی که گردشگری ضعیف باشد، صنایع‌دستی نیز به همان اندازه آسیب می‌بیند.

وی افزود: امسال حتی در نخستین روزهای عید نیز در اصفهان گردشگری ندیدیم که خریدی انجام دهد و در حال حاضر به طور تقریبی همه فروشگاه‌های صنایع‌دستی با رکود مواجه هستند و فروشی در بازار وجود ندارد.

تاج درباره تأثیر شرایط جنگی بر این وضعیت نیز گفت: بدون تردید این شرایط تأثیر زیادی داشته است زیرا شغل صنایع‌دستی وابسته به فضای آرام گردشگری و حضور مسافران است و زمانی که شرایط آرام نباشد، طبیعی است که خرید نیز کاهش پیدا می‌کند.

وی اضافه کرد: از یک سو شرایط اقتصادی مردم مناسب نیست و قدرت خرید کاهش یافته و از سوی دیگر گردشگران خارجی نیز حضور ندارند و امسال گردشگران داخلی نیز کمتر به اصفهان سفر کرده‌اند که همین موضوع، بازار صنایع‌دستی را تحت تأثیر قرار داده است.

رئیس اتحادیه صنایع‌دستی اصفهان درباره راهکارهای پیشنهادی برای بهبود شرایط گردشگری در نوروز گفت: پیشنهادی که ما مطرح کردیم این است که با توجه به اینکه بسیاری از استان‌ها اماکن تاریخی یا موزه‌های خود را تعطیل اعلام کرده‌اند، اصفهان می‌تواند پیشتاز باشد و با باز نگه داشتن اماکن تاریخی و موزه‌ها شرایطی فراهم کند تا گردشگران بیشتری به شهر سفر کنند و این موضوع می‌تواند تا حدی به رونق گردشگری کمک کند.

وی همچنین درباره وضعیت هنرمندان این حوزه نیز اظهار کرد: شرایط هنرمندان بسیار سخت و نامناسب است و از زمان اغتشاشاتی که از دی‌ماه رخ داد، اوضاع اقتصادی برای هنرمندان صنایع‌دستی وارد مرحله دشواری شده و این وضعیت همچنان ادامه دارد.

تاج با ابراز امیدواری نسبت به بهبود شرایط افزود: امیدواریم این شرایط و اتفاقات هرچه سریع‌تر پایان یابد و دوباره رونق به بازار بازگردد تا فعالان حوزه صنایع‌دستی بتوانند فعالیت خود را ادامه دهند.

وی تأکید کرد: در حال حاضر وضعیت این حوزه بسیار نگران‌کننده است و اگر همین روند ادامه پیدا کند، بدون تردید با یک سونامی ورشکستگی در حوزه صنایع‌دستی مواجه خواهیم شد.

در حالی که تهران وارد مذاکرات جدی با واشنگتن شده بود، صبح ۱۰ اسفند جاری، آمریکا و رژیم صهیونیستی مانند دوره گذشته بدون توجه به مذاکرات، به خاک ایران تجاوز و به چندین نقطه در شهرهای مختلف حمله کردند.
‌در حالی که جمهوری اسلامی ایران مذاکرات با آمریکا را گامی برای ایجاد شفافیت درباره صلح آمیز بودن فعالیت های هسته ای کشورمان برداشته بود، تجاوز دوباره آمریکا و رژیم صهیونیستی، روندی تکراری و در عین حال فریبنده را در عرصه روابط بین‌الملل به تصویر کشید.
حملات دشمن از شنبه ۹ اسفند در پایتخت و دیگر شهرهای کشور از جمله اصفهان همچنان ادامه دارد و استان اصفهان پس از تهران، هدف بیشترین آماج حملات دشمنان قرار گرفته است.
بنا بر آخرین گزارش ها، از ابتدای جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران، تاکنون ، ده‌ها نفر در استان اصفهان به شهادت رسیده اند. جمع زیادی از شهدای این استان را افراد غیرنظامی، زنان و کودکان تشکیل می دهند.
شهر اصفهان در روز سه‌شنبه ۱۸ اسفند شاهد حملات متعددی بود. طی این حملات در تهاجم هوایی که حوالی ساعت ۱۴:۴۰ به میدان امام حسین (دروازه دولت) اصفهان صورت گرفت، ساختمان استانداری اصفهان مورد هدف قرار گرفت. هم چنین در همین حمله ، مجتمع ادارات خیابان ۲۲ بهمن اصفهان مورد هدف قرار گرفت. در لابلای همین حملات آسیب های گسترده ای به تعدادی از بناهای تاریخی شهر اصفهان گزارش شد و طی آن باغ موزه «چهلستون» اصفهان که در فهرست آثار یونسکو قرار دارد، بر اثر موج حملات و بمباران‌ها، دچار آسیب‌های جدی شد. تزیینات آینه‌کاری ایوان ستوندار باغ موزه چهل‌ستون اصفهان، اتاق‌های نقاشی و همچنین درب و پنجره‌های نفیس آلت و لغت بر اثر موج بمباران ۱۸ اسفند دچار آسیب‌های جدی شدند.
در همین روز و در پی بمباران استانداری اصفهان، آسیب‌های جدی به بافت تاریخی شهر و آثار ارزشمند میراث فرهنگی، به ویژه دولتخانه صفوی وارد کرد.
تالار تیموری، عمارت جبه‌ خانه (موزه هنرهای معاصر)، عمارت رکیب‌خانه (موزه هنرهای تزئینی اصفهان)، تالار اشرف و کاخ موزه چهلستون از جمله آثار دولتخانه صفوی هستند که بر اثر موج انفجارها دچار آسیب‌های جدی در ساختار و تزیینات وابسته به معماری شدند.
تاکنون بیش از 10 پهپاد متخاصم دشمنان آمریکایی- صهیونی در استان اصفهان منهدم شده است. این پهپادها از انواع هرون، هرمس، اوربیتور۴ و ام کیو ۹ در اصفهان رهگیری و منهدم شده اند.