یوزهای مومیایی در عربستان

این کشف در نزدیکی شهر عرعر انجام شده و شامل ۷مومیایی کامل و استخوان‌های ۵۴یوز دیگر است. این یافته بی‌سابقه، پنجره‌ای تازه بر جمعیت‌های فراموش‌شده یوزپلنگ‌ها در منطقه می‌گشاید.

فرایند مومیایی‌شدن که معمولا با مصر باستان شناخته می‌شود، می‌تواند به‌صورت طبیعی نیز در محیط‌هایی مانند یخچال‌های طبیعی، شن‌های بیابانی و لجنزارها رخ دهد. در این مورد، شرایط خشک و دمای پایدار غارها احتمالا نقش مهمی در حفظ اجساد ایفا کرده‌اند. یوزهای کشف‌شده با چشمانی کدر و اندام‌هایی خشک‌شده، ظاهری شبیه پوسته‌های خشک دارند.

از نظر کارشناسان هنوز مشخص نیست چرا این تعداد یوزپلنگ در این غارها حضور داشته‌اند، اما احتمال داده می‌شود که این مکان، پناهگاهی برای زایمان و پرورش توله‌ها بوده باشد.

 

در گذشته نیز نمونه‌هایی از گربه‌سانان مومیایی‌شده مانند توله‌ای از گربه دندان‌خنجری در روسیه کشف شده‌اند، اما شکل کامل پستانداران بزرگ مومیایی‌شده بسیار نادر است. برای ماندگاری چنین اجسادی، علاوه بر شرایط محیطی مناسب، این پستانداران باید از دسترسی لاشخورهایی مانند پرندگان و کفتارها نیز در امان بمانند.

دکتر «احمد بوق» از مرکز ملی حیات‌وحش عربستان، این کشف را «کاملا بی‌سابقه» توصیف کرده و گفته: «یافتن شواهدی تا این حد سالم از یوزهایی که در گذشته در این منطقه می‌زیسته‌اند، بی‌نظیر است.»

 

یوزپلنگ‌ها زمانی در بیشتر مناطق آفریقا و بخش‌هایی از آسیا پراکنده بودند، اما امروزه تنها در ۹درصد از زیستگاه‌های پیشین خود باقی مانده‌اند و دهه‌هاست که در شبه‌جزیره عربستان مشاهده نشده‌اند. از بین رفتن زیستگاه، شکار بی‌رویه و کمبود طعمه از دلایل اصلی کاهش جمعیت آنهاست.

برای نخستین‌بار، دانشمندان توانسته‌اند DNA این یوزهای مومیایی‌شده را بررسی کنند و دریافته‌اند که بیشترین شباهت ژنتیک را با یوزهای امروزی آسیایی و شمال آفریقا دارند. این یافته می‌تواند در برنامه‌های احیای جمعیت یوزها در زیستگاه‌های پیشین‌شان نقش کلیدی ایفا کند.